تبلیغات
آب مایه حیات کشاورزی - چرا زمین می‌نشیند؟

























آب مایه حیات کشاورزی

وَ أنزَلنا مِنَ السَّـماءِ مـاءً طَـهوراً وازآسمان آبی بس پاکیزه فرو فرستادیم. سوره فرقان آیه 48

ریزش یا فرورفتگی تدریجی یا ناگهانی در سطح زمین به سمت پائین بدون محدودیت در سرعت، بزرگی یا ناحیه وقوع ، فرونشست نامیده می‌شود كه در صورت گسترش، عواقب شدید زیست محیطی و اقتصادی در پی دارد. 
   
  


  بررسی مطالعات صورت گرفته در نواحی مستعد این پدیده در كشور حاكی از آن است كه عمده فرونشست زمین در ایران در اثر عواملی همچون افت سطح سیالات زیرزمینی، انحلال تشكیلات زیر‌سطحی و ریزش كارست است.
   
   مدیر‌گروه بلایای طبیعی پایگاه ملی داده‌های علوم زمین كشور می‌گوید: هنگامی‌كه تشكیلات زیر‌سطحی زمین به واسطه حل شدن توده آهكی از بین می‌رود كارست ایجاد می‌شود و با توسعه آن فرونشست پدید می‌ آید.

زمین‌لرزه‌ها، تجزیه خاك‌های دارای عناصر ارگانیكی (مواد آلی) و ناپایداری زمین‌های ناهموار از دیگر عوامل طبیعی تاثیرگذار بر فرونشست زمین هستند.
  
   نصیری در این باره می‌گوید: خاك‌های دارای عناصر ارگانیكی نتیجه عملكرد فشارهای بلند مدت بر لایه‌های متشكل از عناصر گیاهی است. این مواد در زیر سفره‌های آب زیرزمینی واقع می‌شوند و برای صدها سال به صورت نسبتاً پایدار باقی می‌مانند و اگر به هر دلیلی سفره آب زیرزمینی پایین‌تر از خاك‌های اشاره شده قرار گیرد، این نوع خاک‌ها در معرض خشك شدگی یا تجزیه شدن قرار می‌گیرند و در نتیجه سازه‌های احداث شده بر روی این خاك‌ها نشست می‌كنند.

  انقباض خاك‌های رسی از دیگر مواردی است كه موجب فرونشست می‌شود. رس نسبت به عبور آب نفوذ‌ناپذیری شدیدی دارد و معمولاً حجمی از رطوبت را برای دهه‌های زیادی نگهداری می‌كند.
  
   این نوع خاك در صورت خشك شدن منقبض و با مرطوب شدن منبسط می‌شود و این مسئله به هنگام منقبض و متورم شدن فصلی موجب شكاف برداشتن خاك مجاور سازه‌ها می‌شود. از سوی دیگر هنگامی كه درختان در خاك‌های رسی رشد می‌كنند، ریشه‌های درختان به منظور یافتن آب گسترش می‌یابند و باعث خشك شدگی محلی خاك‌ها و غالباً فرونشست می‌شوند.
  
   خسارت به خاك زیرین به دلیل جریان آب موجود در آن نیز از دیگر مواردی است كه منجر به فرونشست می‌شود. معمولاً آب‌های زیرزمینی حاصل از باران یا نشت کانال‌های اصلی آب مسیر عبور خود را شسته و باعث تضعیف آن می‌شوند و این مسئله به صورت فرونشست خاك و زمین زیر ساختارهای سنگین نزدیك آن و در نهایت نشست سازه‌های مربوطه مشاهده می‌شود.
   اگرچه آب‌های زیرزمینی پرکننده فضاهای کوچک بین ذرات خاک هستند، می توانند در حفظ شکل زمین نیز مؤثر باشند. در این حالت هرگونه کاهش و پایین آمدن سطح ایستایی سفره‌های آب زیرزمینی موجب خروج آب از این فضا‌ها و در نهایت نشست زمین می‌شود.


منبع : گزارش خبری 13/4/86 پایگاه ملی داده های علوم زمین کشور
  


نوشته شده در سه شنبه 27 اردیبهشت 1390 ساعت 05:07 ب.ظ توسط فرزانه فتح آبادی نظرات |

اخرین مطالب
تصاویری ازتالاب های زیبا
آب = امانت
تنها درآمد طبیعت ایران در سال 90 ، پدرش بود!
دانستنی های آب
آبیاری کوزه ای چیست؟
دعوت به همایش
افزایش بارندگی هادرسال جدید
سیستم آبیاری کابلی
آغازی دوباره
مرکز بین المللی تحقیقات و فناوری آبیاری و زهکشی در ایران
استان پایلوت آبهای زیرزمینی
معرفی چند اثر درباره ی آب
یک کتاب
کمال
آزمایش آبیاری زیرسطحی سفالی
تغذیه آب های زیرزمینی
نقش سیلاب در غنی شدن خاک
نسل آینده ازآب سهمی دارد.
عواقب فرونشست زمین
نقش پساب هادرجبران کمبود آب
تصفیه‌خانه‌هاتوانایی كاهش شوری آب را ندارند.
سهل انگاری عامل نابودی
بحران آب درخاورمیانه وخروج آب ازمرزکشور
جمع آوری آب
عکس هایی ازشکاف زمین براثرافت سطح آب های زیرزمینی
کسری یک میلیارد مترمکعبی آب
غرفه نمونه
استفاده ازنانو تکنولوژی درعلوم آب وخاک
دوعامل خشکسالی
نقش گلخانه های خورشیدی درکشاورزی چین